Καραϊσκάκειο Ίδρυμα
Έρευνα

Έρευνα

Η έρευνα αποτελεί βασικό πυλώνα της αποστολής του Καραϊσκάκειου Ιδρύματος, συνδέοντας τη βιοϊατρική γνώση με την κλινική εφαρμογή και την ανάπτυξη καινοτόμων διαγνωστικών και θεραπευτικών προσεγγίσεων. Η ερευνητική δραστηριότητα του Ιδρύματος αναπτύσσεται κυρίως μέσω του Κέντρου Μελέτης Αιματολογικών και Άλλων Κακοηθειών (ΚΕΜΑΚ), το οποίο ιδρύθηκε το 2008 με κρατική και ευρωπαϊκή στήριξη

Ερευνητές σε εργαστήριο του Καραϊσκάκειου Ιδρύματος
ΚΕΜΑΚ · 2008

Πλατφόρμα Μεταφραστικής Έρευνας, από το Εργαστήριο στην Κλίνη του Ασθενούς

Το Κέντρο λειτουργεί ως πλατφόρμα μεταφραστικής έρευνας, αξιοποιώντας τη μοναδική διασύνδεση των διαγνωστικών εργαστηρίων, του Κυπριακού Αρχείου Εθελοντών Δοτών Μυελού των Οστών και των κλινικών συνεργασιών του Ιδρύματος. Μέσω αυτής της ολοκληρωμένης προσέγγισης, η έρευνα καλύπτει το πλήρες φάσμα από τη βασική βιολογία της νόσου μέχρι την ανάπτυξη νέων διαγνωστικών εργαλείων και προηγμένων θεραπευτικών προσεγγίσεων. Συνεργάζεται με πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα στην Κύπρο και διεθνώς, συμβάλλοντας ενεργά στην πρόοδο της αιματολογίας, της ανοσολογίας, της γονιδιωματικής ιατρικής και της ανοσοθεραπείας του καρκίνου.

Η έρευνα στο Καραϊσκάκειο Ίδρυμα υποστηρίζεται από σύγχρονες εργαστηριακές εγκαταστάσεις και τεχνολογικές πλατφόρμες στους τομείς της γονιδιωματικής, της μοριακής βιολογίας, της κυτταρομετρίας ροής, της κυτταρικής βιολογίας και της βιοπληροφορικής. Η στενή σύνδεση των ερευνητικών δραστηριοτήτων με τα διαγνωστικά εργαστήρια του Ιδρύματος επιτρέπει την άμεση μεταφορά νέας γνώσης και τεχνολογίας στην κλινική πράξη.

cshm.ac.cy ↗
Ερευνητικοί τομείς

Κύριοι Ερευνητικοί Τομείς

01

Πληθυσμιακή Γενετική

Το Καραϊσκάκειο Ίδρυμα ηγείται της πρωτοβουλίας Cyprus Genome Project, μιας εθνικής ερευνητικής προσπάθειας που στοχεύει στη χαρτογράφηση της γενετικής ποικιλότητας του Κυπριακού πληθυσμού. Μέσω της ανάλυσης γονιδιωματικών δεδομένων από μεγάλο αριθμό εθελοντών δημιουργείται μια ολοκληρωμένη βάση δεδομένων γενετικών παραλλαγών που χαρακτηρίζουν τον πληθυσμό της Κύπρου.

Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί σημαντική υποδομή για τη βιοϊατρική έρευνα, συμβάλλοντας στην κατανόηση της γενετικής προδιάθεσης σε ασθένειες, στη μελέτη κληρονομικών νοσημάτων και στην ανάπτυξη εφαρμογών εξατομικευμένης ιατρικής.

cyprusgenome.org ↗
02

Γενετική του Καρκίνου

Το Ίδρυμα υλοποιεί εκτεταμένο ερευνητικό πρόγραμμα για τη μελέτη του γονιδιώματος του καρκίνου στον Κυπριακό πληθυσμό, με ιδιαίτερη έμφαση στη χαρτογράφηση του κληρονομικού καρκίνου. Μέσω της ανάλυσης γονιδίων προδιάθεσης και της μελέτης της κατανομής παθογόνων γενετικών παραλλαγών στον πληθυσμό της Κύπρου, το πρόγραμμα συμβάλλει στη δημιουργία ενός εθνικού χάρτη της γενετικής προδιάθεσης στον καρκίνο.

Παράλληλα, διερευνώνται οι μοριακοί και κυτταρικοί μηχανισμοί που οδηγούν στην ανάπτυξη αιματολογικών και άλλων κακοηθειών, με στόχο τη βελτίωση της πρόληψης, της έγκαιρης διάγνωσης και της εξατομικευμένης θεραπευτικής προσέγγισης.

03

Ανοσοθεραπεία και Κυτταρικές θεραπείες

Η Ερευνητική Μονάδα Ανοσοθεραπείας και Κυτταρικών Θεραπειών του Καραϊσκάκειου Ιδρύματος επικεντρώνεται στην ανάπτυξη και αξιολόγηση καινοτόμων θεραπευτικών προσεγγίσεων που αξιοποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα για την αντιμετώπιση του καρκίνου και άλλων σοβαρών νοσημάτων.

Η έρευνα εστιάζει στη βιολογία των Τ-λεμφοκυττάρων, στις θεραπείες υιοθετικής μεταφοράς κυττάρων και στους μηχανισμούς που ρυθμίζουν την ανοσολογική απόκριση στο μικροπεριβάλλον των όγκων — προκλινική και μεταφραστική έρευνα για εξατομικευμένη ανοσοθεραπεία.

04

Μεταμοσχεύσεις και ανοσογενετική

Η μακροχρόνια εμπειρία του Ιδρύματος στον τομέα της ιστοσυμβατότητας και της ανοσογενετικής δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες για έρευνα στον τομέα των μεταμοσχεύσεων. Η αξιοποίηση δεδομένων από το Κυπριακό Αρχείο Εθελοντών Δοτών Μυελού των Οστών και τα εξειδικευμένα εργαστήρια του Ιδρύματος συμβάλλει στη μελέτη της γενετικής ποικιλότητας του συστήματος HLA και στην κατανόηση των παραγόντων που επηρεάζουν την επιτυχία των μεταμοσχεύσεων.

05

Σπάνια Νοσήματα

Το Καραϊσκάκειο Ίδρυμα συμμετέχει σε ερευνητικές δραστηριότητες για τη μελέτη σπάνιων γενετικών νοσημάτων που εμφανίζονται στον Κυπριακό πληθυσμό. Η έρευνα εστιάζει στην ταυτοποίηση παθογόνων γενετικών παραλλαγών, στη μελέτη των μοριακών μηχανισμών των ασθενειών και στην ανάπτυξη εξειδικευμένων διαγνωστικών προσεγγίσεων.

Η δραστηριότητα αυτή υλοποιείται σε συνεργασία με διεθνή δίκτυα και ερευνητικά κέντρα, με στόχο τη βελτίωση της διάγνωσης, της παρακολούθησης και της υποστήριξης ασθενών και οικογενειών που ζουν με σπάνια νοσήματα.

Δημοσιεύσεις

Δημοσιεύσεις του Ιδρύματος

Οι ερευνητικές ομάδες του Ιδρύματος έχουν συμβάλει σημαντικά στη διεθνή επιστημονική βιβλιογραφία, με δημοσιεύσεις σε διεθνή περιοδικά και παρουσιάσεις σε επιστημονικά συνέδρια στους τομείς της αιματολογίας, της ανοσολογίας, της γονιδιωματικής και της ανοσοθεραπείας.

16 / 16
  1. 1

    Telomere attrition becomes an instrument for clonal selection in aging hematopoiesis and leukemogenesis

    McLoughlin MA, Cheloor Kovilakam S, Dunn WG, Gu M, Tobin J, Pershad Y, Williams N, Leongamornlert D, Dawson K, Bond L, Marando L, Wen S, Wilson R, Valenzano G, Symeonidou V, Rak J, Damaskou A, Gozdecka M, Liu X, Barcena C, Nomdedeu J, Costeas P, Dimitriou ID, Fiorillo E, Orrù V, de Almeida JG, McKerrell T, Cullen M, Mohorianu I, Foukaneli T, Warren AJ, Wong C, Follows G, Godfrey AL, Gudgin E, Cucca F, McKinney E, Baxter EJ, Gerstung M, Mitchell J, Wiseman D, Bick AG, Fabre M, Quiros PM, Nangalia J, Kar S, Vassiliou GS.

    Nat Genet2025PMID 40877435DOIΔιάβασε
  2. 2

    Single-Cell Analysis of Bone Marrow CD8+ T Cells in Myeloid Neoplasms Reveals Pathways Associated with Disease Progression and Response to Treatment with Azacitidine

    Tasis A, Papaioannou NE, Grigoriou M, Paschalidis N, Loukogiannaki C, Filia A, Katsiki K, Lamprianidou E, Papadopoulos V, Rimpa CM, Chatzigeorgiou A, Kourtzelis I, Gerasimou P, Kyprianou I, Costeas P, Liakopoulos P, Liapis K, Kolovos P, Chavakis T, Alissafi T, Kotsianidis I, Mitroulis I.

    Cancer Res Commun2024PMID 39485042DOIΔιάβασε
  3. 3

    CD2 costimulation strength: A key regulator of T cell function and anti-tumor immunity that is epigenetically regulated

    Demetriou P, Iakovou M, Gregoriou G, Vrachnos D, Chi J, Tamamouna V, Stavrou G, Constantinou S, Papanastasiou V, Antoniades A, Costeas P.

    iScience2025PMID 41377664DOIΔιάβασε
  4. 4

    Regulation of Metastatic Tumor Dormancy and Emerging Opportunities for Therapeutic Intervention

    Tamamouna V, Pavlou E, Neophytou CM, Papageorgis P, Costeas P.

    Int J Mol Sci2022PMID 36430404DOIΔιάβασε
  5. 5

    Hypomethylation-induced regulatory programs in T cells unveiled by transcriptomic analyses

    Lysandrou M, Stamou P, Kefala D, Pierides C, Kyriakou M, Savvopoulos N, Christofi P, Papadopoulou A, Yannaki E, Costeas P, Spyridonidis A.

    Front Immunol2023PMID 37828996DOIΔιάβασε
  6. 6

    Dysbiosis in the Gut Microbiome of Pembrolizumab-Treated Non-Small Lung Cancer Patients Compared to Healthy Controls Characterized Through Opportunistic Sampling

    Charalambous H, Brown C, Vogazianos P, Katsaounou K, Nikolaou E, Stylianou I, Papageorgiou E, Vraxnos D, Aristodimou A, Chi J, Costeas P, Shammas C, Apidianakis Y, Antoniades A.

    Thorac Cancer2025PMID 40356191DOIΔιάβασε
  7. 7

    Polymeric micelles effectively reprogram the tumor microenvironment to potentiate nano-immunotherapy in mouse breast cancer models

    Panagi M, Mpekris F, Chen P, Voutouri C, Nakagawa Y, Martin JD, Hiroi T, Hashimoto H, Demetriou P, Pierides C, Samuel R, Stylianou A, Michael C, Fukushima S, Georgiou P, Papageorgis P, Papaphilippou PC, Koumas L, Costeas P, Ishii G, Kojima M, Kataoka K, Cabral H, Stylianopoulos T.

    Nat Commun2022PMID 36418896DOIΔιάβασε
  8. 8

    PDE10A Mutation as an Emerging Cause of Childhood-Onset Hyperkinetic Movement Disorders: A Review of All Published Cases

    Kalampokini S, Xiromerisiou G, Bargiotas P, Anastasiadou VC, Costeas P, Hadjigeorgiou GM.

    Neuropediatrics2024PMID 38442915DOIΔιάβασε
  9. 9

    Genetic Markers for Thrombophilia and Cardiovascular Disease Associated with Multiple Sclerosis

    Hadjiagapiou MS, Krashias G, Deeba E, Kallis G, Papaloizou A, Costeas P, Christodoulou C, Pantzaris M, Lambrianides A.

    Biomedicines2022PMID 36289926DOIΔιάβασε
  10. 10

    Fecal Microbiota and Associated Volatile Organic Compounds Distinguishing No-Adenoma from High-Risk Colon Adenoma Adults

    Katsaounou K, Yiannakou D, Nikolaou E, Brown C, Vogazianos P, Aristodimou A, Chi J, Costeas P, Agapiou A, Frangou E, Tsiaoussis G, Potamitis G, Antoniades A, Shammas C, Apidianakis Y.

    Metabolites2023PMID 37512526DOIΔιάβασε
  11. 11

    The PML-RARA fusion is not detectable in historical blood samples of acute promyelocytic leukaemia patients

    Dunn WG, Gu MS, Fabre MA, Cooper J, Nomdedeu JF, Koumas L, Nicolaou K, Chi J, Costeas P, Vassiliou GS.

    Ann Hematol2022PMID 33650061DOIΔιάβασε
  12. 12

    Pharmacological activation of the C5a receptor leads to stimulation of the β-adrenergic receptor and alleviates cognitive impairment in a murine model of familial Alzheimer's disease

    Fella E, Papacharalambous R, Kynigopoulos D, Ioannou M, Derua R, Christodoulou C, Stylianou M, Karaiskos C, Kagiava A, Petroula G, Pierides C, Kyriakou M, Koumas L, Costeas P, Panayiotou E.

    Front Immunol2022PMID 36091045DOIΔιάβασε
  13. 13

    A de novo SFMBT1 pathogenic variant identified in a boy with Poland syndrome

    Miltiadous A, Demetriou P, Kyriakou M, Gerasimou P, Herodotou G, Elpidoforou A, Kyprianou Y, Iacovou M, Chi J, Costeas P, Tanteles GA.

    Cold Spring Harb Mol Case Stud2022PMID 35483874DOIΔιάβασε
  14. 14

    Non-transplantable cord blood units as a source for adoptive immunotherapy of leukaemia and a paradigm of circular economy in medicine

    Koukoulias K, Papadopoulou A, Kouimtzidis A, Papayanni PG, Papaloizou A, Sotiropoulos D, Yiangou M, Costeas P, Anagnostopoulos A, Yannaki E, Kaloyannidis P.

    Br J Haematol2021PMID 34036576DOIΔιάβασε
  15. 15

    Population genetic variation characterised through serial independent pool-seq: the Cyprus Genome Project

    Antoniades A, Chi J, Brown C, Vogazianos P, Charalambous E, Vrachnos D, Aristodimou A, Miltiadous A, Papaloizou A, Koumouli A, Gerasimou P, Kyprianou Y, Costeas P.

    Sci Rep2026PMID 41857113DOIΔιάβασε
  16. 16

    Case Report: Novel ASAP1::BRAF fusion in a young adult with low-grade temporal lobe glioma

    Gerasimou P, Vrachnos D, Kyprianou Y, Elpidoforou A, Miltiadous A, Mitsidou A, Nicolaou K, Shianiou G, Zartila C, Ioannou C, Christofi A, Georgiou E, Avgousti C, Kanezou M, Johnson M, Papanastassiou V, Oxinou C, Theodorou M, Shiarli AM, Antoniades A, Chi J, Costeas P.

    Front Oncol2026PMID 41659712DOIΔιάβασε